📝 Pratik PC Sağlık Kontrolü: Her Ay Neye Bakmalısınız?

Bilgisayar bakımı, bozulduğunda yapılan bir iş olarak görülür. Oysa ayda bir kez yapılan on dakikalık bir kontrol, çoğu arızayı daha belirti vermeden yakalar. Aşağıdaki liste, hiçbir program kurmadan tarayıcıdan yapılabilecek bir aylık rutindir.

1. Genel sağlık ölçümü alın

Bilgisayar sağlık testi ile işlemci hızı, çekirdek sayısı, grafik sınıfı ve depolama durumunu ölçün. Asıl değer tek bir ölçümde değil, ölçümleri karşılaştırmaktadır: puan geçen aya göre belirgin biçimde düştüyse arada bir şey değişmiş demektir.

Sonucun ekran görüntüsünü saklayın. Üç aylık bir seri, “bilgisayarım yavaşladı mı yoksa bana mı öyle geliyor” sorusunu kesin olarak yanıtlar.

2. Ekranı kontrol edin

Ayda bir ölü piksel testi çalıştırıp düz renklerde ekranı tarayın. Yeni bir ekranda bu özellikle önemlidir, çünkü iade süresi kısadır. Ekranda bulutlanma veya parlaklık farkı hissediyorsanız ekran homojenlik testi ile doğrulayın.

3. Giriş aygıtlarını deneyin

Klavye ve farenin tüm tuşlarını klavye testi ve mouse testi ile geçin. Çift tıklama ve ölü tuş sorunları yavaş yavaş gelir; erken yakalamak garanti süresi içinde değişim şansı verir.

4. Ses ve kamerayı doğrulayın

Görüntülü görüşme yapmasanız bile ayda bir mikrofon ve webcam testlerini çalıştırın. Bir güncelleme sonrası bozulan izinler ancak ihtiyaç anında fark edilir — o an da genellikle en kötü andır.

5. Bağlantıyı ölçün

Hız testi ve ping-jitter testini aynı noktada, aynı saatte tekrarlayın. Düzenli ölçüm, operatörle görüşmeniz gerektiğinde elinizdeki en güçlü belgedir.

6. Fiziksel bakım

• Havalandırma deliklerini kontrol edin; toz birikmişse temizleyin.
• Sistem diskinde en az %15 boş alan olduğundan emin olun.
• Geri dönüşüm kutusunu ve indirilenler klasörünü boşaltın.
• Başlangıçta çalışan programlar listesine göz atın.
• Önemli dosyalarınızın yedeğinin gerçekten alındığını doğrulayın — tek kopya yedek değildir.

Kaydını tutun

Ölçümleri basit bir not dosyasına tarihiyle yazın. Üç ay sonra elinizde bir eğilim olur ve “ne zaman başladı” sorusuna net cevap verebilirsiniz. Teknik servise gittiğinizde bu kayıt, yapılan tahminlerin yerini alır.

Sık sorulan sorular

Her ay gerçekten gerekli mi?
On dakikalık bir rutin için üç ayda bir de kabul edilebilir. Önemli olan düzenli olması ve karşılaştırılabilir kayıt bırakmasıdır.

Bu testler bilgisayara zarar verir mi?
Hayır. Hepsi tarayıcı içinde çalışır, hiçbir şey kurulmaz ve sisteme yazılmaz.

Puanım düştü, ne yapmalıyım?
Önce ısınma ve başlangıç programlarına bakın. İkisi de normalse ve düşüş sürüyorsa bir uzmana ölçüm kayıtlarınızla birlikte başvurun.